Toen Benoît Deper na zijn werkzaamheden bij NASA en een Californische satellietstartup terugkeerde naar Europa, stond hij voor twee voor de hand liggende keuzes: aan de slag gaan bij het Europees Ruimteagentschap of bij een traditionele lucht- en ruimtevaartreus. Omdat hij de dynamiek van het startupleven miste, koos hij voor een derde, uitdagendere optie: zijn eigen bedrijf oprichten.
“Ik zag die innovatieve omgeving uit de beginfase, die ik bij NASA en in de startupwereld in de San Francisco Bay Area had ervaren, nergens terug”, zegt Deper. “Ik vond dat Europa dit soort spelers echt nodig had, en dat niemand daarin voorzag.”
Dat inzicht bracht Deper er in 2018 toe Aerospacelab op te richten, inmiddels een van de meest veelbelovende ruimtevaarttechnologiebedrijven van Europa. Vandaag de dag telt het bedrijf, met Deper als chief executive, ongeveer 350 medewerkers (een personeelsbestand dat met zo’n vijf mensen per week groeit) en heeft het tien satellieten in een baan om de aarde, met ambitieuze plannen om de productie de komende jaren sterk op te schalen.
Een Henry Ford-moment
De ruimtevaartindustrie, zo betoogt Deper, zit nog vast in het verleden. “Het is een beetje zoals de auto-industrie honderd jaar geleden, voordat Henry Ford begon met de massaproductie van auto’s”, zegt hij. “Dit was extreem duur en van relatief lage kwaliteit, maar mensen zeiden simpelweg: ‘Zo is het nu eenmaal.’”
Traditionele satellietproductie gaat gepaard met complexe organisatiestructuren, eindeloze financieringsrondes en een kwetsbare keten van gespecialiseerde toeleveranciers. Als één kleine leverancier uitvalt, kan een volledig programma tot stilstand komen, vaak met jaren vertraging en miljoenen aan budgetoverschrijdingen tot gevolg.
De oplossing van Aerospacelab combineert verticale integratie met standaardisatie. Het bedrijf produceert zijn eigen componenten in-house – van telescoopspiegels tot zonnecellen en elektronische printplaten – en is alleen voor grondstoffen zoals titanium en aluminium afhankelijk van externe leveranciers. Deze aanpak geeft het bedrijf volledige controle over de toeleveringsketen en de productieplanning.
“We hoeven geen kleine en middelgrote ondernemingen te volgen die die transformatie proberen te maken, omdat we het zelf doen”, zegt Deper. Het resultaat: hoogwaardige satellieten die veel sneller worden geproduceerd en slechts een fractie kosten van traditionele modellen, niet ten koste van de prestaties, maar dankzij efficiëntere productie.
Inzetten op de toekomst
Een ander belangrijk verschil is de bereidheid van Aerospacelab om te investeren vóórdat er concrete klantvraag is. Waar traditionele satellietbedrijven pas beginnen met werken nadat een contract is ondertekend, investeert Aerospacelab vooraf in technologieontwikkeling, anticiperend op de behoeften van klanten over twee of drie jaar.
“Onze concurrenten, met name de gevestigde spelers, wachten tot ze financiering hebben veiliggesteld voordat ze aan zulke projecten beginnen”, zegt Deper. “In ons geval nemen we de gok om uit eigen middelen vooruit te werken, zodat we klaarstaan wanneer de klant ons nodig heeft.”
Deze strategie trok de aandacht van experts bij de Europese Investeringsbank. “De CEO maakt veel indruk. Hij is een visionair”, zegt Luis Cervera Lozano, de venture banker bij de EIB die dit jaar de financieringsovereenkomst met Aerospacelab structureerde en uitvoerde namens de financieringsarm van de EU. “Hij anticipeerde jaren vooruit op de overgang binnen de sector van nano- naar microsatellieten. Hij herkende microsatellieten als de optimale structuur voor de meeste missies, omdat zij prestaties en economische haalbaarheid effectief combineren. Cruciaal is dat hij inzag dat de overstap naar microsatellieten industriële productie op schaal mogelijk maakt, waardoor de hoge eenmalige engineeringkosten die de ontwikkeling van nanosatellieten vaak belemmeren, worden weggenomen.”
En het is een strategie die loont. Aerospacelab lanceerde onlangs een geavanceerde hyperspectrale aardobservatiesatelliet voor het Europees Ruimteagentschap, waarmee de chemische samenstelling van objecten op aarde kan worden vastgesteld. Het orderboek van het bedrijf groeit snel, met bestellingen voor satellietconstellaties (groepen satellieten die als één systeem samenwerken) voor een breed scala aan ruimtevaarttoepassingen.
Opschalen met Europese steun
Om aan deze vraag te voldoen, bouwt Aerospacelab een eigen ‘megafabriek’ in het Belgische Charleroi, die is ontworpen voor echte massaproductie van satellieten met een gewicht van 50 tot 1.000 kilogram. Parallel aan deze uitbreiding heeft de Europese Investeringsbank € 37,5 miljoen aan venture debt-financiering verstrekt, ondersteund door InvestEU, het vlaggenschipinvesteringsprogramma van de EU, om onderzoek en ontwikkeling van nieuwe satelliettechnologie te ondersteunen.
De venture debt-lening vormt een aanvulling op het eigen vermogen van investeerders en bancaire financiering voor de megafabriek. Hierdoor kan Aerospacelab zijn productiecapaciteit opschalen en tegelijk blijven investeren in R&D, zonder verwatering van het eigendom van zijn oprichters.
Met de middelen van de EIB kan Aerospacelab zijn portfolio van satellietplatforms en payloads verder ontwikkelen en de toepassingsmogelijkheden uitbreiden naar telecommunicatie en aardobservatie.
Een Europese kampioen in wording
De ambities van Aerospacelab reiken verder dan louter commercieel succes. Het bedrijf is een van de twee finalisten in de aanbesteding voor de bouw van de LEO-laag (low-earth orbit) van IRIS², de vlaggenschipconstellatie van de Europese Commissie voor veilige communicatie en datatransmissie. Daarbij neemt Aerospacelab het rechtstreeks op tegen lucht- en ruimtevaartreus Airbus. De beslissing over de gunning van het contract wordt in 2026 verwacht.
“Alleen al het feit dat we de finale hebben bereikt, is geweldig voor een relatief klein bedrijf als het onze”, zegt Deper.
Economische kansen en strategische autonomie
Voor Europa betekent het ondersteunen van bedrijven als Aerospacelab meer dan alleen economische kansen. Het gaat om strategische autonomie op het gebied van ruimtevaarttechnologie, het verminderen van de afhankelijkheid van niet-Europese aanbieders en het waarborgen dat het continent kan concurreren in de snel evoluerende ‘new space’-economie.
Zoals Deper het verwoordt: “Van de eerste satelliet naar tien satellieten zijn we drie jaar bezig geweest. Ik verwacht dat de stap van satelliet nummer 11 naar 1.000 ons eveneens ongeveer drie jaar zal kosten.”
Als hij gelijk krijgt, zal de Europese ruimtevaartsector er nooit meer hetzelfde uitzien.
- Lees meer over de steun van de Europese Investeringsbank aan innovatieve Europese ruimtevaartbedrijven, zoals de specialist in lasercommunicatie Cailabs en nanosatellietfabrikant Endurosat.
ASL (IEU FT)
The project concerns the promoter-s R&D efforts and the investments for prototypes to develop a new micro satellite platform and several payloads. The plan foresees to scale the platform to about 450 kg weight, which would allow to host not only earth observation and signal intelligence but also heavy telecom payloads. The R&D activities as well as the testing of such systems are planned to take place mostly in Belgium, supported by activities in France. The current planning is to take these sol
