Министрите за финансии на ЕУ ја поддржуваат стратегијата на Групацијата ЕИБ за посилна и побезбедна Европа во постабилен свет

• Земјите-членки ја поддржуваат стратегијата на Групацијата ЕИБ за искористување на нејзиниот целосен потенцијал и зголемување на инвестициите и преземањето ризици, со посебен фокус на енергетска автономија, технолошко лидерство, безбедност и одбрана, отпорна инфраструктура и силни глобални партнерства.
• Групацијата ЕИБ е на добар пат да ја исполни целта за 2026 година од 5 % од вкупното финансирање во ЕУ за безбедност и одбрана.
• Групацијата ЕИБ го исполнува својот стратешки план, вклучувајќи рекордни инвестиции во енергијата оваа година.

Одборот на гувернери на Европската инвестициска банка (ЕИБ), составен од министрите за финансии на Европската Унија, ја одобри стратегијата на банката за исполнување на заедничките политички приоритети, со зголемено финансирање и апетит за ризик, користејќи го својот целосен потенцијал за мобилизирање инвестиции за енергетска автономија, технолошко лидерство и безбедност и одбрана.

Групацијата ЕИБ е на добар пат да го одржи вкупното рекордно финансирање од 100 милијарди евра оваа година и да ја достигне целта од 5 % во безбедноста и одбраната.

Силната поддршка од страна на гувернерите ја нагласува клучната улога на Групацијата ЕИБ во воведувањето на паневропските инструменти за унапредување на Унијата на заштеди и инвестиции, зголемувањето на инвестициите за зајакнување на капацитетите на Европа во безбедноста и одбраната и технолошките иновации, забрзувањето на енергетската транзиција и неуморната поддршка на Украина.

Додека ЕУ подготвува нова повеќегодишна финансиска рамка за периодот 2028 – 2034 година, Одборот на гувернери го истакна силниот успех на Групацијата ЕИБ во поддршката на приоритетите на европските политики и максимирањето на инвестициското влијание, истовремено намалувајќи ја бирократијата и станувајќи побрза и поефикасна.

На нивниот годишен состанок, на министрите им беше презентиран среднорочен извештај за Стратешкиот патоказ на Групацијата ЕИБ, во кој се детално опишани значителните напредоци во текот на изминатите две години за мобилизирање клучни јавни и приватни инвестиции за осум приоритетни области.

„Финансирањето на Групацијата ЕИБ обезбедува економска безбедност за Европа“, рече претседателката на Групацијата ЕИБ, Надија Калвињо. „Тоа значи енергетска автономија, технолошко лидерство, отпорна инфраструктура и доверливи партнерства. Поддршката на нашата стратегија од страна на земјите-членки испраќа силен сигнал за единство и решителност за целосно искористување на моќта на ЕИБ како инвестициски мотор на Европа“.

Во 2025 година, Групацијата ЕИБ, која ги вклучува банката и Европскиот инвестициски фонд (ЕИФ), обезбеди 100 милијарди евра финансирање и мобилизираше рекордни инвестиции во енергетски мрежи, вода, транспорт и домување, како и финансирање за Украина, со зголемено преземање ризици преку иницијативата TechEU. Стратешкиот фокус на Групацијата надвор од ЕУ ја поддржува Украина, проширувањето и агендата на Глобалната порта, додека истовремено гради стратешки партнерства низ целиот свет.

Енергетска автономија

Групацијата ЕИБ ја консолидираше својата улога како Климатска банка. Како главен финансиер на енергетската транзиција во Европа, Групацијата финансира околу половина од инвестициите во енергетската мрежа во Европа и поддржува една од пет соларни централи, еден од три проекти за ветер на копно и повеќето проекти за ветер на море.

Водечките програми, вклучувајќи ја и иницијативата за енергетска ефикасност за мали и средни претпријатија (МСП), се на пат да ги надминат целите, поддржувајќи 350.000 бизниси да се декарбонизираат, да ги намалат трошоците и да ја зајакнат отпорноста.

Поттикнување на технолошките иновации

Покрај тоа, Групацијата ЕИБ го забрзува технолошкото водство на Европа преку TechEU, најголемата програма за финансирање на ЕУ досега за поддршка на инвестиции со големо влијание во длабока технологија, чиста технологија, вештачка интелигенција и дигитална инфраструктура.

Во 2025 година, Групацијата издвои над 22 милијарди евра за проекти на TechEU. Овие инвестиции помагаат во градењето и задржувањето на критичниот производствен капацитет во Европа, диверзификацијата на изворите, зголемувањето на пазарите и зајакнувањето на позицијата на Европа како привлечна локација за иновативни проекти, а воедно и привлекување таленти и инвестиции.

Од своето лансирање во 2023 година, Иницијативата Европски шампиони во технологијата (ETCI), предводена од ЕИФ, стана клучен катализатор во зајакнувањето на капацитетот на Европа за финансирање брзорастечки компании, поддржувајќи до денес 15 нови мегафондови во ЕУ (со целна големина од најмалку 1 милијарда евра) и 12 европски компании-еднорози. Како резултат на тоа, ETCI дава важен придонес во Унијата на заштеди и инвестиции.

Групацијата ЕИБ е подготвена да го прошири ETCI, со цел да мобилизира 15 милијарди евра преку привлекување придонеси од повеќе земји-членки, и да го отвори за приватни инвеститори. Истовремено, Групацијата ЕИБ ќе го зголеми финансирањето за европските брзорастечки компании преку воведување мерки како што се конвертибилни инструменти, финансирање преземања и поддршка за компании што излегуваат на европските пазари на капитал.

Безбедност и одбрана

Промената на политиката во областа на безбедноста и одбраната беше пресвртница. Групацијата ЕИБ постигна извонреден напредок зголемувајќи ја својата улога со проширување на подобностите за финансирање чисто воени проекти и на компании и инвестициски фондови со активности во сите области на безбедноста и одбраната.

Групацијата го зголеми финансирањето четири пати во 2025 година на повеќе од 4 милијарди евра и е на добар пат да ја достигне целта од 5 % од своето годишно работење во ЕУ за 2026 година. Постои силна низа од околу 25 водечки проекти во 20 земји-членки во пет области: критична инфраструктура и воени објекти, индустриски капацитети, истражување и развој, мали и средни компании во синџирот на снабдување на големите изведувачи на Европа и наменски приватни инвестициски фондови во оваа област.

Заедно со земјите членки и Европската комисија, Групацијата ЕИБ го проширува својот Инструмент за капитално финансирање во одбраната, пионерски фонд на фондови кој го поттикнува развојот на екосистем за ризичен капитал што инвестира во иновативни компании долж синџирот на снабдување во областа на безбедноста и одбраната.

Глобални партнерства

Надвор од ЕУ, Групацијата ЕИБ продолжува да ја консолидира својата улога како клучен партнер за имплементација на приоритетите на надворешната политика на Европа.

Украина останува врвен приоритет. Во 2025 година, ЕИБ издвои рекорден износ за Украина, за проекти и иницијативи што ја зајакнуваат отпорноста на земјата, поддржувајќи ги основните услуги и функционирањето на економијата. Ова ја поставува ЕИБ како водечка европска финансиска институција во однос на кредитите исплатени за инвестициски проекти во Украина.

Ова е надополнето со силна поддршка за напредокот на земјите-кандидатки на нивните патишта за пристапување кон ЕУ, како и со континуиран ангажман во соседството на ЕУ и приоритетните партнерски земји во Африка, Латинска Америка и Карибите и Азија во рамките на Глобалната порта и Тимот Европа.

Во 2027 година, Групацијата ЕИБ ќе претседава со состаноците на раководителите на мултилатералните развојни банки, поддржувајќи го поредокот заснован на правила и глобалната финансиска стабилност.

Именувања на Одборот на гувернери и Комитетот за ревизија

Одборот на гувернери на ЕИБ, исто така, им посака добредојде на новите претседатели на две статутарни тела.

Данскиот министер за даноци и економски раст, Јакоб Енгел-Шмит, ја презеде функцијата претседавач со Одборот на гувернери со мандат од една година, при што изјави: „Групацијата ЕИБ игра централна улога во финансирањето на конкурентна и отпорна Европа. Како претседавач, ќе ги поддржам нејзините напори за зголемување на инвестициите во чистата транзиција, безбедноста и иновациите, со цел да се постигнат конкретни резултати за граѓаните и бизнисите низ целата ЕУ.“

Тој ја наследува чешката министерка за финансии Алена Шилерова, која изјави: „Во текот на изминатата година, Групацијата ЕИБ ја покажа својата способност да испорачува резултати во сложено глобално економско и безбедносно опкружување. Уверена сум дека ќе продолжи да гради врз овој силен замав.“

Во Ревизорскиот комитет на ЕИБ, Тереза Рогиќ Лугариќ ја презеде функцијата од Катја Плуто како нов претседавач. Освен тоа, Комитетот за ревизија го презентираше својот годишен извештај.

Изјавите околу состанокот на Одборот на гувернери на ЕИБ ќе бидат достапни на веб-страницата на EBS.

Прочитајте го говорот на претседателката Калвињо тука.

Основни информации

Групација ЕИБ

Групацијата на Европската инвестициска банка (ЕИБ) е финансиски огранок на Европската Унија, во сопственост на 27-те земји-членки и е една од најголемите мултилатерални развојни банки во светот. Во 2025 година, Групацијата ЕИБ потпиша договори за ново финансирање и советодавни услуги во вредност од 100 милијарди евра за над 870 проекти со големо влијание во рамките на осум клучни приоритети што ги поддржуваат целите на политиката на ЕУ: климатски активности и животната средина, дигитализација и технолошки иновации, безбедност и одбрана, територијална кохезија, земјоделство и биоекономија, општествена инфраструктура, силни глобални партнерства и Унијата на заштеди и инвестиции. Покрај долгорочните заеми за големи инфраструктури, Групацијата ЕИБ привлекува приватни инвестиции за иновативни проекти и бизниси со висок ризик, со растечка улога на европските пазари за ризичен долг, ризичен капитал, гаранции и секјуритизација.

Европскиот инвестициски фонд (ЕИФ) е подружница на Групацијата ЕИБ специјализирана за обезбедување гаранции, секјуритизација и капитал со цел да се подобри пристапот до финансии за мали и средни претпријатија и стартапи низ цела Европа. Дејствувајќи како клучен инвеститор, преку својата широка мрежа на партнерски банки и инвестициски фондови, ЕИФ мобилизира приватни инвестиции и го негува екосистемот на фондови за ризичен капитал за поддршка на иновативни европски претприемачи.

Во 2023 година, ЕИФ заедно со шест земји-членки (Франција, Германија, Италија, Шпанија, Белгија и Холандија) ја започнаа иницијативата „Европски шампиони во технологијата“, фонд на фондови за поддршка на растот на иновативни стартапи. До денес, оваа иницијатива веќе овозможи создавање 15 европски мегафондови за ризичен капитал и помогна во растот на 45 компании, вклучувајќи 12 компании-еднорози (со капитал од над 1 милијарда евра).

Фотографии од претставниците и седиштето на Групацијата ЕИБ, лого датотеки и дополнително видео за медиумска употреба се достапни тука.